{"id":146,"date":"2007-06-24T13:04:38","date_gmt":"2007-06-24T10:04:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/ask-nedir.html"},"modified":"2007-06-24T13:04:38","modified_gmt":"2007-06-24T10:04:38","slug":"ask-nedir","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/ask-nedir.html","title":{"rendered":"A\u015fk nedir?"},"content":{"rendered":"<p><span class=\"content\"><strong>Allah\u2019in selami ve bereketi uzerinize olsun guzel kardeslerim;<\/strong><\/p>\n<p>Cok kisa bir surede bu sitede cok sey ogrendim sabri ogrendim duanun sirrini ogrendim.dua doslarim sizinle olan samimiyetime dayanaraktan sizlere birkac hatirlatmada bulunmak istiyorum insallah sizleri incitmem.Ben sizler icin ilahi ve beseri aski anlatan bir yazi yazacaktim ama arastirma yaparken bir yazi cok dikkatimi cekti buyuzden bende sizlere o yaziyi paylasmak istedim cunku abimiz gercekten cok guzel yorumlamis.<\/p>\n<p><strong>DIN ASKIDA ASIK OLANLARIDA SEVIYOR<br \/>\n<\/strong><br \/>\nO mecliste bulunanlardan biri diyordu ki; \u201c\u00d6n\u00fcm\u00fczdeki hafta biz Sevgililer G\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fc kutlayaca\u011f\u0131z. Sizinse b\u00f6yle bir kayg\u0131n\u0131z yok. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130slam, Sevgililer G\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fc reddetti\u011fi gibi insanlar\u0131n birbirlerini sevmelerine, \u00e2\u015f\u0131k olmalar\u0131na da s\u0131cak bakm\u0131yor. Hatta evlenecek insanlar\u0131n dahi birbirlerini nikahtan \u00f6nce g\u00f6rmelerini yasaklam\u0131\u015f. Dolay\u0131s\u0131yla b\u00f6yle bir g\u00fcn\u00fcn inan\u00e7lar\u0131n\u0131n emretti\u011fi gibi ya\u015famaya \u00e7al\u0131\u015fanlar i\u00e7in hi\u00e7bir anlam\u0131 yok\u201d. Ben dilimin d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc kadar (bu konuda o zaman i\u00e7in pek d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyemem) bir \u015feyler s\u00f6ylemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Tasavvuf dedim, Allah a\u015fk\u0131ndan s\u00f6zettim. Ama do\u011frusu s\u00f6ylediklerim beni dahi tatmin etmedi. Sonras\u0131nda merak ettim ve ara\u015ft\u0131rd\u0131m. Konunun uzmanlar\u0131yla g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcm, ilgili ayetleri ve hadisleri inceledim. G\u00f6rd\u00fcm ki, o arkada\u015f\u0131m yan\u0131l\u0131yor. \u0130slam ne sevgiye kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor, ne de sevgiliye. Tasavvufta oldu\u011fu gibi sadece Allah a\u015fk\u0131n\u0131n de\u011fil, kar\u015f\u0131 cinsler aras\u0131ndaki a\u015fk\u0131n da kutsall\u0131\u011f\u0131 vurgulan\u0131yor. Hatta \u00e2\u015f\u0131k olup da iffet ve namuslar\u0131n\u0131 koruyanlar i\u00e7in \u0130slam\u2019daki en y\u00fcksek mertebe vaad ediliyor. Ke\u015ffu\u2019l Haf\u00e2\u2019da yer alan bir Hadis\u2014i \u015eerif\u2019te deniyor ki; \u201cKim \u00e2\u015f\u0131k olur da iffetini korur, halini gizler ve bu y\u00fczden \u00f6l\u00fcrse \u015fehid olarak vefat eder\u201d. \u0130slam\u2019da \u015fehitlikten daha y\u00fcksek bir mertebe olmad\u0131\u011f\u0131 dikkate al\u0131n\u0131rsa \u0130slam\u2019\u0131n a\u015fka ve \u00e2\u015f\u0131klara bak\u0131\u015f\u0131n\u0131n nas\u0131l oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>A\u015fk yok, muhabbet var<\/strong><\/p>\n<p>Kur\u2019an\u2014\u0131 Kerim\u2019de a\u015fk s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc yer alm\u0131yor. Sevgiyle ilgili ayetlerde daha \u00e7ok hub, meveddet ve muhabbet kelimeleri kullan\u0131l\u0131yor. Ancak kelime olarak olmasa bile anlam olarak Kur\u2019an\u2014\u0131 Kerim\u2019de a\u015fk pek \u00e7ok yerde ge\u00e7iyor; \u201c\u0130man edenler Allah\u2019\u0131 daha \u015fiddetle severler\u201d (Bakara, 2\/165). \u0130slam alimleri de a\u015fk\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 sevgi olarak tan\u0131mlam\u0131\u015flar. Zeliha\u2019n\u0131n Hz. Yusuf\u2019a duydu\u011fu sevgi de (Yusuf Suresi, 12\/30) a\u015fk\u0131n tan\u0131m\u0131na uyuyor. Kur\u2019an\u2014\u0131 Kerim\u2019de bu sureye Ahsen\u00fcl\u2014Kasas (Hikayelerin en g\u00fczeli) denilmi\u015f. Hz. Yusuf ile Z\u00fcleyha\u2019n\u0131n a\u015fk maceras\u0131 daha sonraki \u015fairler i\u00e7in de esin kayna\u011f\u0131 olmu\u015f ve bu hikaye \u00e7er\u00e7evesinde mesneviler kaleme al\u0131nm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Muhabbet ise; \u201cMaddi veya manevi haz veren bir \u015feye duyulan meyil, bir nesneye ya da \u015fahsa ilgi g\u00f6stermeye iten duygu\u201d olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015f. Ancak kimi alimler buna da kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve muhabbetin insani bir duygu olarak tan\u0131m\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131n\u0131n imkans\u0131z oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015fler. \u0130\u015fte tan\u0131mlanamayan muhabbetin ileri boyutuna a\u015fk denmi\u015f. \u0130kisi aras\u0131nda nas\u0131l bir s\u0131n\u0131r oldu\u011fu ise belirlenememi\u015f. Zaten bu y\u00fczden de \u0130slam tarihinde a\u015fk yerine muhabbet, muhabbet yerine de a\u015fk terimleri kullan\u0131lm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Kur\u2019an\u2019daki bir \u00e7ok ayette, Peygamber Efendimizin \u201cHabibullah (Allah\u2019\u0131n sevgilisi) olarak an\u0131lmas\u0131 da \u0130slam\u2019\u0131n a\u015fka verdi\u011fi \u00f6nemi g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan dikkat \u00e7ekici olsa gerek. S\u00fbfilere g\u00f6re Allah\u2019\u0131n sevgiyle tecelli etmesinden \u00e2lem meydana gelmi\u015ftir. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc benimseyenlere g\u00f6re \u00e2lem a\u015fktan yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in her zerrede a\u015fk\u0131n izini g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p>A\u015fkla ilgili \u0130slam tarihinde s\u00f6ylenmi\u015f o kadar \u00e7ok s\u00f6z var ki, bunlar\u0131n hepsini yazmaya kalksak biz yazmaktan, siz de okumaktan b\u0131kars\u0131n\u0131z. Zaten bizim de \u0130slam\u2019\u0131n a\u015fk terminolojisinin tarihsel geli\u015fimini izlemek gibi bir d\u00fc\u015f\u00fcncemiz yok. Kesin olan bir \u015fey var: \u0130slam ne a\u015fka, ne de \u00e2\u015f\u0131klara kap\u0131y\u0131 kapatm\u0131\u015f. Aksine yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n a\u015fk \u00fczerine kurdum dedi\u011fi tabiatta a\u015fk\u0131n ya\u015fat\u0131lmas\u0131n\u0131 istemi\u015f. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta \u0130slam alimleri a\u015fk s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kullanmaktan \u00e7ekinse bile, \u0130slam\u2019\u0131n ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131ndan itibaren a\u015fk gerek kelime, gerekse anlam olarak \u0130slam\u00ee terminolojideki yerini alm\u0131\u015f. A\u015fk\u0131n \u00e7e\u015fitleri \u00fczerine kafa yorulmu\u015f. A\u015fk\u0131 kimileri iki alt ba\u015fl\u0131kta, kimileri ise be\u015f alt ba\u015fl\u0131kta incelemi\u015f. A\u015fk konusunda yaz\u0131lan tasavvufi eserlerin en geni\u015fi olan Ahbar\u00fc\u2019l A\u015f\u0131k\u00een kitab\u0131n\u0131n yazar\u0131 Ruzbihan\u2014\u0131 Bakli, a\u015fk\u0131; behimi (hayvani), tabii, ruhani, akli ve ilahi olarak be\u015fe ay\u0131rm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Uluda\u011f \u00dcniversitesi \u0130lahiyat Fak\u00fcltesi \u00d6\u011fretim G\u00f6revlisi Prof. Dr. S\u00fcleyman Uluda\u011f, \u0130slam Ansiklopedisi\u2019nin a\u015fk ile ilgili maddesinde Bakli\u2019nin be\u015fe ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 a\u015fk ile ilgili \u015funlar\u0131 yazm\u0131\u015f: Behimi a\u015fk ayya\u015f, g\u00fcnahkar ve a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k kimselerin tan\u0131d\u0131klar\u0131 nefs\u2014i emmarenin eseri olup asl\u0131nda heva ve hevesten ibaret olan a\u015fkt\u0131r; \u015fehveti ve nefsi arzular\u0131 tatmin etmeyi hedef al\u0131r. Makul ve me\u015fru \u00e7er\u00e7evede olmayan behimi a\u015fk k\u00f6t\u00fc ve g\u00fcnaht\u0131r. Tabii a\u015fk, unsurlardaki letafetten has\u0131l olan maddi ve cismani bir a\u015fk olup akl\u0131n ve ilmin hakimiyetinde olmazsa k\u00f6t\u00fcd\u00fcr. Ruhani a\u015fk se\u00e7kinlerde bulunan maddi ve manevi g\u00fczelliklere kar\u015f\u0131 duyulan a\u015fkt\u0131r. B\u00f6yle bir a\u015fka tutulan kimse kendisini \u015fehvetten korursa bu a\u015fk onu arifler derecesine ula\u015ft\u0131rabilir. Akli a\u015fk ise melek\u00fbt aleminde tecelli eden g\u00fczellikleri tema\u015fadan has\u0131l olur. \u0130lahi a\u015fka buradan ge\u00e7ilir. \u0130lahi a\u015fk a\u015fklar\u0131n en y\u00fccesidir.<\/p>\n<p>Bakli, a\u015fk\u0131 be\u015fe ay\u0131rm\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen \u0130slami literat\u00fcrde hakim olan d\u00fc\u015f\u00fcnce a\u015fk\u0131n iki \u00e7e\u015fidi oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde. Bunlardan birincisi ilahi a\u015fk, ikincisi ise be\u015feri a\u015fk. Yayg\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re aslolan ilahi a\u015fkt\u0131r. Be\u015feri a\u015fk ise daha \u00e7ok bir ara\u00e7t\u0131r. Tasavvuf\u00e7ular, be\u015feri a\u015fk\u0131 ilahi a\u015fka g\u00f6t\u00fcren bir vas\u0131ta olarak g\u00f6r\u00fcrler. A\u015fk \u00fczerine yarat\u0131lan bu d\u00fcnyada ama\u00e7 yaratan\u0131 sevmektir. Yaratan\u0131n \u00e2\u015f\u0131k oldu\u011funa \u00e2\u015f\u0131k olmakt\u0131r. Yine tasavvufta Peygamberimizin Allah\u2019a \u00e2\u015f\u0131k oldu\u011fu gibi, Allah\u2019\u0131n da resul\u00fcne a\u015f\u0131k oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncesi yayg\u0131n oldu\u011fu i\u00e7in, insanlar\u0131n be\u015feri a\u015fklar yerine ilahi a\u015fka y\u00f6nelmeleri tavsiye edilmi\u015f.<\/p>\n<p>Mutasavv\u0131flar\u0131n a\u015fka bu kadar \u00f6nem vermelerinin nedeni ak\u0131lla Allah\u2019a ula\u015fman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olamayaca\u011f\u0131n\u0131 savunmalar\u0131yd\u0131. Onlara g\u00f6re Allah\u2019a varmak ancak a\u015fkla m\u00fcmk\u00fcn olabilirdi. Mevl\u00e2n\u00e2 da akl\u0131n d\u00fcnyevi i\u015flerdeki fonksiyonunun \u00f6b\u00fcr d\u00fcnya ile ilgili durumlarda yeterli olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015f. Uluda\u011f \u00dcniversitesi \u0130lahiyat Fak\u00fcltesi \u00d6\u011fretim G\u00f6revlilerinden Prof. Dr. Mustafa Kara\u2019ya g\u00f6re insani a\u015fk g\u00fczel ama asli hedef de\u011fil; \u201cHedef, bu temeller \u00fczerinde y\u00fckselecek abide ile birlikte ballar bal\u0131n\u0131 aramakt\u0131r. Hedef, bu insani a\u015fk\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6n\u00fcl devleti ile kalb d\u00fcnyam\u0131z\u0131n imkanlar\u0131n\u0131 geni\u015fletmek ve geli\u015ftirmektir. Hedef, tam kapasite ile \u00e7al\u0131\u015fan bir g\u00f6n\u00fclle g\u00f6n\u00fcller sultan\u0131na do\u011fru kanatlan\u0131p u\u00e7makt\u0131r. Esas yi\u011fitlik, insani a\u015fk\u0131 ilahi a\u015fka d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilmektir.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u0130nsanlar birbirine \u00e2\u015f\u0131k olabilir<\/strong><\/p>\n<p>Prof. Dr. Kara esas yi\u011fitli\u011fin insani a\u015fk\u0131 ilahi \u00e2\u015fka d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek oldu\u011funu s\u00f6ylerken, \u00f6nemli bir ger\u00e7e\u011fe daha dikkat \u00e7ekiyor. Evet insani a\u015fk vard\u0131r ve \u00f6nemlidir. Yine Kara\u2019n\u0131n s\u00f6yledikleri y\u0131llard\u0131r devam eden bir tart\u0131\u015fmadan ipu\u00e7lar\u0131 veriyor. \u0130slam alimleri be\u015feri a\u015fk ile ilahi a\u015fk aras\u0131ndaki ili\u015fkinin nas\u0131l olmas\u0131 gerekti\u011fi hususunda hi\u00e7 bir zaman tam bir mutabakat i\u00e7inde olmam\u0131\u015flar. A\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f be\u015feri a\u015fk\u0131n bir ara\u00e7 oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde iken, \u00f6nemli say\u0131da din bilgini de b\u00fct\u00fcn be\u015feri a\u015fklar\u0131n ilahi a\u015fka gitmesi gerekmedi\u011fini, be\u015feri a\u015fk\u0131n da ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir olgu olarak kabul edilmesi gerekti\u011fini s\u00f6ylemi\u015fler. Prof. Dr. S\u00fcleyman Uluda\u011f da be\u015feri a\u015fk\u0131n sadece bir ara\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnenlerden; \u201cPek \u00e7ok a\u015fk hikayesi vard\u0131r ki, ilahi a\u015fka ula\u015fmadan noktalanm\u0131\u015ft\u0131r. Tabii ki be\u015feri a\u015fktan ilahi a\u015fka ge\u00e7i\u015flerin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 a\u015fklar da olmu\u015ftur. Fuzuli\u2019nin Leyla ile Mecnun\u2019unda anlat\u0131lan a\u015fk b\u00f6yledir. Mutasavv\u0131flara g\u00f6re aslolan ilahi a\u015fkt\u0131r. Ama ilahi a\u015fka yabanc\u0131 olanlar\u0131n be\u015feri a\u015fk\u0131 ya\u015famalar\u0131, a\u015fk\u0131 ya\u015famamalar\u0131ndan daha iyidir. Zira be\u015feri a\u015fk\u0131 ya\u015fayanlar ilahi a\u015fk alan\u0131nda daha kolay mesafe kaydederler. Onun i\u00e7in m\u00fcrit olmak maksad\u0131yla dergaha gelen t\u00e2libe \u015feyhin ilk sorusu; \u2018Hi\u00e7 \u00e2\u015f\u0131k oldun mu\u2019 olur. Talibin cevab\u0131 hay\u0131r olursa bu defa \u015feyh ona der ki; \u201cVar, git \u00e2\u015f\u0131k ol da \u00f6yle gel\u2019.\u201d Muhiddin\u2014i Arabi ise a\u015fk\u0131 tabii, ruhi ve ilahi olarak \u00fc\u00e7e ay\u0131rm\u0131\u015f ve \u015f\u00f6yle demi\u015ftir; \u201cMecazi a\u015fk, hakiki a\u015fka giden yolda bir deneyi\u015f, belki bir durakt\u0131r. Hakiki a\u015fka eri\u015fmek i\u00e7in mecazi a\u015fk \u015fart de\u011fildir. Ama olursa da k\u00f6t\u00fc kar\u015f\u0131lanmaz.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u00c2\u015f\u0131kt\u0131r, ho\u015fg\u00f6r\u00fc ister<\/strong><\/p>\n<p>Kur\u2019an\u2014\u0131 Kerim\u2019de be\u015feri a\u015fka tamamiyle insani ve do\u011fal bir olay olarak bak\u0131lm\u0131\u015f, dini ve ahlaki kurallar\u0131n ihlal edilmedi\u011fi a\u015fk k\u00f6t\u00fclenmemi\u015f, aksine tutkun ve sevdal\u0131 olduklar\u0131 halde iffet ve namuslar\u0131n\u0131 koruma ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 g\u00f6sterenler takdir edilip \u00f6rnek ki\u015filer olarak g\u00f6sterilmi\u015f. Be\u015feri a\u015fka tamamen insani \u00f6l\u00e7\u00fclerle yakla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de \u00e2\u015f\u0131k olmak, sevdalanmak, birine vurulmak insan\u0131n iradesi d\u0131\u015f\u0131nda geli\u015fen bir duygu olarak kabul edilmi\u015f. Bu y\u00fczden \u00e2\u015f\u0131klara mecnun ya da divane denilmi\u015f. Peygamber Efendimiz (S.A.V.) Ebu Davut\u2019un nakletti\u011fi bir hadisinde \u201cSenin bir \u015feye olan sevgin seni k\u00f6r ve sa\u011f\u0131r eder\u201d diyerek, a\u015f\u0131k\u0131n i\u00e7inde bulundu\u011fu ruh halini anlatm\u0131\u015f. Yine Kur\u2019an\u2014\u0131 Kerim\u2019de yer alan bir ayette (\u00c2l\u2014i \u0130mran 14); \u201cKad\u0131nlara, o\u011fullara, kantar kantar alt\u0131n ve g\u00fcm\u00fc\u015fe, ni\u015fanl\u0131 atlar ve develere, ekinlere kar\u015f\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 sevgi beslemek insanlara g\u00fczel g\u00f6sterilmi\u015ftir\u201d denilerek kad\u0131nlara ilgi duyman\u0131n, onlar\u0131 sevmenin hi\u00e7bir sak\u0131ncas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131lm\u0131\u015f. Bir ba\u015fka hadiste (Nesai\u2014 \u0130\u015fret\u00fcnnisa) \u201cKad\u0131nlardan sonra Allah resul\u00fcne en sevgili olan \u015fey atlard\u0131r\u201d buyrulmu\u015f. Yine Nesai \u0130\u015fret\u00fcnnisa\u2019da yer alan bir hadise g\u00f6re Peygamber Efendimiz, \u201cD\u00fcnyada bana kad\u0131n ve g\u00fczel koku sevdirildi. As\u0131l g\u00f6z\u00fcm\u00fcn ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ise namazd\u0131r\u201d diyerek, kar\u015f\u0131 cinse olan duygunun, ne kadar insani oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015f.<\/p>\n<p>Be\u015feri a\u015fka kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlar\u0131n dahi reddedemedikleri \u015fey, hi\u00e7bir yerde bu a\u015fk\u0131n yasak oldu\u011funa dair bir h\u00fckm\u00fcn bulunmamas\u0131. Ancak tabii ki kastetti\u011fimiz a\u015fk me\u015fru zemin i\u00e7inde ya\u015fanacak. Cinsellikten ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, tamamen hissi duygularla ya\u015fanan a\u015fktan s\u00f6zediyoruz. Birincisi Bakli\u2019nin dedi\u011fi gibi hayvani a\u015fka giriyor ki, bu kesinlikle yasak. Cinsellikten ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir a\u015fka ise din \u015fehitlik mertebesini dahi a\u00e7\u0131k b\u0131rak\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>A\u015fk\u0131n edebiyat\u0131<br \/>\n<\/strong><br \/>\nA\u015fk\u0131 ke\u015ffeden ve tart\u0131\u015fan sadece \u0130slam alimleri olmam\u0131\u015f. \u015eairler ve yazarlar da a\u015fk \u00fczerine \u015fiirler, denemeler yazm\u0131\u015flar. \u0130slam edebiyat\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman, \u00f6zellikle \u015fiirin neredeyse tamamen a\u015fk temas\u0131 \u00fczerine kurulmu\u015f oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130slam edebiyat\u0131nda a\u015fk\u0131n zirveye \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 ise divan edebiyat\u0131 ile olmu\u015f. Prof. Dr. \u0130skender Pala divan edebiyat\u0131n\u0131n ba\u015ftan sona a\u015fk\u0131n beyan\u0131yla dolu oldu\u011funu ve a\u015fk konusunda s\u00f6ylenmemi\u015f bir s\u00f6z b\u0131rak\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylerken klasik edebiyat\u0131m\u0131z\u0131n a\u015fka verdi\u011fi \u00f6nemi anlat\u0131yor. Pala\u2019ya g\u00f6re divan edebiyat\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc a\u015fk vard\u0131. Tabii a\u015fktan ilahi a\u015fka, mecazi a\u015fktan ruhani a\u015fka, platonik a\u015fktan bedensel a\u015fka b\u00fct\u00fcn a\u015fklar anlat\u0131lm\u0131\u015f. Her a\u015fk kendi \u015fairini \u00e7\u0131karm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Platonik a\u015fk Fuzuli ile zirveye \u00e7\u0131km\u0131\u015f. Fuzuli\u2019ye g\u00f6re vuslata eri\u015fmeyen a\u015fk en g\u00fczel a\u015fkt\u0131. O, a\u015fk\u0131nda isti\u011fna sahibiydi ve sevgiliye y\u00fck olmak istemezdi. Bu nedenle de sevgiliden ne iyilik, ne iltifat beklerdi. Almadan vermek, kazanmadan kaybetmek taraftar\u0131yd\u0131. Kaleme ald\u0131\u011f\u0131 Leyla ile Mecnun mesnevisinde de ilahi a\u015fka giden yolu g\u00f6stermi\u015f. Fuzuli\u2019nin \u015fu itiraf\u0131 Divan \u015fairlerinin platonik a\u015fk konusundaki genel d\u00fc\u015f\u00fcncesini g\u00f6stermesi bak\u0131m\u0131ndan dikkat \u00e7ekici olsa gerek; \u201c\u0130lim tahsil ederek y\u00fcksek mevki elde etmek, ancak olmayan bir hayal imi\u015f. \u00c2lemde her ne varsa a\u015fk imi\u015f; ilim, sadece kuru laftan ibaretmi\u015f.<\/p>\n<p>Tasavvufi a\u015fk\u0131n temsilcisi ise \u015eeyh Galib. \u015eeyh Galib, tasavvufi a\u015fka dair ba\u015fl\u0131ba\u015f\u0131na bir \u015faheser olan eseri, H\u00fcsn\u2014\u00fc A\u015fk\u2019\u0131 yazm\u0131\u015f. \u0130lk bak\u0131\u015fta be\u015feri bir a\u015fk\u0131n hikayesi olarak kabul edilebilecek bir mahiyet g\u00f6steren bu mesnevi, asl\u0131nda H\u00fcs\u00fcn ve A\u015fk\u2019\u0131n sufiyane g\u00fczellik terakkilerini anlatan tasavvufi bir a\u015fk hikayesi olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<p>Ve be\u015feri a\u015fk. Divan edebiyat\u0131nda be\u015feri a\u015fk\u0131 en \u00e7ok Nedim konu etmi\u015f. Nedim Fuzuli\u2019nin aksine be\u015feri a\u015fk\u0131n \u00fcz\u00fcnt\u00fc ve elemleri yerine ne\u015fe ve s\u00fcrurunu terenn\u00fcm etmi\u015f. Hicran, \u00fcz\u00fcnt\u00fc ve elem, Fuzuli\u2019nin hislerini ulvile\u015ftirerek be\u015feri a\u015fk\u0131n \u00fczerine \u00e7\u0131kar\u0131rken; a\u015fk\u0131n zevkini ve ne\u015fesini bizzat tatmak ve ya\u015famak isteyen Nedim, be\u015feri zevkler pe\u015finde ko\u015fan bir \u00e2\u015f\u0131k olmu\u015ftur. Nedim\u2019in \u015fiirlerinde ayr\u0131l\u0131k, hasret \u00e7ekmek yoktur. O sevgiliden ayr\u0131 kalmay\u0131 asla istemez, sevgisiz kalmaya tahamm\u00fcl edemezdi.<\/p>\n<p><strong>A\u015fk\u0131 ke\u015ffetmedik, zaten vard\u0131<br \/>\n<\/strong><br \/>\n\u0130slam a\u015fk\u0131 yasaklamam\u0131\u015f derken, Amerika\u2019y\u0131 yeniden ke\u015fetmedik. Zaten varolan bir ger\u00e7e\u011fi, yeniden hat\u0131rlatmak bab\u0131nda kaleme almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve herkesin uzman oldu\u011fu bu konuda elbetteki pek \u00e7ok hata yapm\u0131\u015f\u0131zd\u0131r. Ba\u015fta dedi\u011fim gibi hasbelkader ele\u015ftirilerin muhatab\u0131 ben olmu\u015ftum ve yine hasbelkader, \u0130slamdaki insani a\u015fk\u0131 yazmak bana d\u00fc\u015ft\u00fc. \u0130\u015fin \u00f6z\u00fc \u015fu. Evet 14 \u015eubat Sevgililer G\u00fcn\u00fc\u2019n\u00fc ba\u015fta s\u00f6yledi\u011fim ele\u015ftiriye muhatap olanlar kutlamad\u0131. T\u00fcketim toplumunun daha \u00e7ok para kazanmak ad\u0131na pop\u00fcler yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnlere s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan sevginin, sevgilinin onlara g\u00f6re bir anlam\u0131 yok. Aslolan ger\u00e7ek sevgi. Ger\u00e7ek a\u015fk. Zamana s\u0131\u011fd\u0131r\u0131lan, sembolle\u015ftirilen de\u011fil, hayat\u0131n i\u00e7inde olan ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131m\u0131z\u0131n de\u011fil, b\u00fct\u00fcn \u00f6mr\u00fcm\u00fcz\u00fcn besin kayna\u011f\u0131 olan a\u015fk. Hem ilahi a\u015fk, hem de be\u015feri a\u015fk. \u0130kisi de makbul. Yeter ki, a\u015fk olsun&#8230;<\/p>\n<p><strong>NOKTA. Diyorlar ki, \u0130slam nire, a\u015fk nire.<\/p>\n<p>\u0130K\u0130 NOKTA. Cevap \u0130slam alimlerinden geliyor; \u201c\u0130slam\u2019da ilahi a\u015fk da vard\u0131r be\u015feri a\u015fk da. Ama\u00e7 ilahi a\u015fka ula\u015fmakt\u0131r. Ancak b\u00fct\u00fcn be\u015feri a\u015fklar\u0131n da ilahi a\u015fkla neticelenmesi gerekmiyor.\u201d<\/p>\n<p>\u00dc\u00c7 NOKTA&#8230; Ben de diyorum ki, \u201cA\u015fk \u0130slam\u0131n i\u00e7inde.\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Osman \u0130rida\u011f<br \/>\n(Aksiyon)<\/strong><\/p>\n<p>Evet guzel kardeslerim abimiz gercekten anlasilir bir dille yazmis ama size tekrar sunu soylemek istiyorum Ke\u015ffu\u2019l Haf\u00e2\u2019da yer alan bir Hadis\u2014i \u015eerif\u2019te deniyor ki; \u201cKim \u00e2\u015f\u0131k olur da iffetini korur, halini gizler ve bu y\u00fczden \u00f6l\u00fcrse \u015fehid olarak vefat eder\u201d.<\/p>\n<p>Guzel kardeslerim insallah Rabbim hepimize sehitlik mertebesini uygun gorur.belki kimi kardeslerim bu yaziyi okudugunda uzuleceklerdir.inanin guzel kardeslerim size bunu soylemeyecektim ama okadar guzel yureginiz varki ben hatirlatmami yapmak istedim.biliyorum gercekten cokzor hani boyle bir olay basinizda gecince mutlaka birilerine anlatip rahatlamak veya duada bulunmak azda olsa sizi rahatlatacaktir.Bakin guzel kardeslerim soyle yapalim herkimin boyle bir sikintiyla karsilasirsa o sir sadece Allah ve kendi arasinda kalsin egerki kardesimiz dayanamiyorsa dua istesin ki zaten dua istemesi dahi yeterli cunku kalplerde olani Allah biliyor buyuzden soylemenize gerek yok bence.guzel kardeslerim hep aklimda ve dualarimdasiniz. insallah Rabbim bizlereilahi aski nasip eder. SELAM VE DUAYLA\u2026<\/span><\/p>\n<p><span class=\"content\" \/><\/p>\n<p><span class=\"content\">Bu yaz\u0131y\u0131 bizlere <strong>Ay\u015fe<\/strong> karde\u015fimiz ula\u015ft\u0131rm\u0131\u015f olup Rabbim ondan her daim raz\u0131 olsun.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Allah\u2019in selami ve bereketi uzerinize olsun guzel kardeslerim; Cok kisa bir surede bu sitede cok sey ogrendim sabri ogrendim duanun sirrini ogrendim.dua doslarim sizinle olan samimiyetime dayanaraktan sizlere birkac hatirlatmada&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/146"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=146"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/146\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=146"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.mucize.net\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}